Κομπολόγια και μπεγλέρια ξανά !

Περίοδος διακοπών και δύσκολο το γράψιμο, ας επαναφέρω στο προσκήνιο ένα άρθρο για τα πραγματάκια που μας βοηθάνε να περνάει η ώρα, ειδικά μόλις τελειώσουν οι ολυμπιακοί αγώνες. μεταφέρω και τα σχόλια...

 

Κομπολόγια και μπεγλέρια

Το μπεγλέρι του γράφοντος

Για πολλούς είναι η ίδια λέξη, για άλλους δυο διαφορετικά πράγματα, τόσο διαφορετικά όσο ο θρησκευόμενος από τον άθεο, δηλαδή στον ίδιο δρόμο αλλά με άλλη κατεύθυνση. Οντως υπάρχει θρησκευτικό υπόβαθρο στις δύο εκφράσεις όπως και γλωσσολογικό,
Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα με κάποια σειρά.

Μορφολογικά όπως τα ξεχωρίζουμε σήμερα υπάρχει τεράστια διαφορά, το κομπολόι έχει μονό αριθμό χαντρών σε κύκλο και το μπεγλέρι (συνήθως) ζυγό σε ευθεία. Σαν υλικά και στα δύο χρησιμοποιούνται διάφορα είδη κεχριμπαριού, δηλαδή απολιθωμένου ρετσινιού, γιουσουριού (μαύρο κοράλλι), κόκκαλο καμήλας και άλλων ζώων, ημιπολίτιμοι λίθοι και άλλα "ζεστά" υλικά. Το κεχριμπάρι βέβαια είναι το πιο ταιριαστό υλικό. Ασημένια και μεταλλικά κομπολόγια είναι απαράδεκτα και κυκλοφόρησαν μόνο τα τελευταία χρόνια από φραγκοφονιάδες κοσμηματοπώλες.
Οι χάντρες είναι περασμένες σε γερό σπάγγο, κορδονέτο ή λεπτή μεταλλική αλυσσιδίτσα. Στα κομπολόγια στην ένωση του κύκλου δένεται μιά φούντα. Στα μπεγλέρια στις δυο άκρες μπαίνουνε διάφορα διακοσμητικά, συνήθως ασημένια.
Η λέξη μπεγλέρι αναφέρεται και σε ένα είδος σταφυλιού στις Κυκλάδες. Προφανώς το θυμίζουν οι κεχριμπαρένιες στρογγυλές ή ωοειδείς χάντρες του μπεγλεριού, οι τετραγωνισμένες χάντρες υπαρχουν μόνο στα κομπολόγια. Εχει μια ελαφριά έννοια η λέξη μπεγλέρι όπως και το αντίστοιχο ρήμα, κάτι σαν να διασκεδάζω την στενοχώρια μου.
Με το κομπολόι τα πράγματα είναι πιο μπλεγμένα. Κατ' αρχήν το ρήμα κομπολογώ σημαίνει κομπάζω και η λέξη κόμπος, θόρυβο που προκύπτει από την κρούση ομοίων υλικών όπως είναι οι χάντρες του κομπολογιού. Δεν πρέπει να την συγχέουμε με την λέξη κόμβος δηλαδή δεσμός που στην καθομιλουμένη προφέρεται επίσης κόμπος. Σίγουρα οι καλόγεροι είχαν το κομβοσχοίνιόν τους, κομποσκοίνι που λέει ο λαός και που έκανε την ίδια δουλειά με το κομπολόι δηλαδή να μετράει προσευχές. Τώρα αν είναι το σωστό κομπολόγιον από το ρήμα κομπολογώ λόγω θορύβου ή κομπολόι από τους κόμπους-δεσμούς και με την κατάληξη -όι που χαρακτηρίζει ίδια πράγματα όπως σόι, συγγενολόι, σκυλολόι, κ.λ.π. δεν το γνωρίζω.

Στα κομπολόγια υπάρχει ένα θρησκευτικό υπόβαθρο. Ηταν ο τρόπος να μετράνε τις προσευχές σε τακτά χρονικά διαστήματα οι πιστοί. Μάλλον πρώτοι ήταν οι Ινδουιστές με τις 108 προσευχές τους μοιρασμένες σε τέσσερα 27άρια. Πάντως πιο γνωστό έγινε ο κομπολόι από τους πιστούς του Μωάμεθ ο οποίος -λένε- σκέφτηκε να περάσει τρυπημένα στη μέση 99 φασόλια σ' ένα σκοινί, κάθε φασόλι και προσευχή ώστε να μπορούν να τις μετράνε οι πιστοί μια που ήτανε πολλές και μπερδευότουσαν.
Οι καθολικοί πολύ αργότερα το περιόρισαν σε 59, τόσες είναι οι προσευχές των καθολικών, ενώ το κομποσκοίνι των χριστιανών είχε 33 κόμπους, όσα τα χρόνια του Χριστού.

Οσοι δεν προσεύχονται αλλά απλά διώχνουν τον εκνευρισμό τους προτιμούν το μπεγλέρι που προσφέρει πολύ περισσότερους τρόπους παιξίματος, μπορεις να το στριφογυρίζεις και σαν αλυσσιδίτσα. Επίσης υπάρχει μεγαλύτερη αποσταση από χάντρα σε χάντρα από το κομπολόι που συνήθως είναι "σφικτό" και ακούγεται καλύτερα.



Τέλος αυτό το "εξάρτημα" είναι εντελώς προσωπικό, ο καθε χρήστης δένεται μαζί του, δεν το αποχωρίζεται και δεν το δανείζει σε άλλον να παίξει περισσότερο από μερικές στιγμές.

9 σχόλια:

ΦΟΡΑΔΑ ΣΤ΄ ΑΛΩΝΙ είπε...

Γι΄αυτό λες όποτε είχα να ήταν μπεγλέρι; Γιατί δεν είμαι της εκκλησίας άνθρωπος;
Βρε τι μαθαίνει κανείς άμα κάνει παρέα με τους σωστούς ανθρώπους. :)
Πάντως ειδικά τα κεχριμπαρένια κομπολόγια πολύ μου αρέσουν, αν και ήχος όταν παίζει κάποιος δίπλα μάλλον είναι εκνευριστικός.

18/11/09 17:11

gpointofview είπε...

Μήπως σου συμβαίνει να τραγουδάς το :

Είμ' εγώ γυναίκα φίνα, ντερμπεντέρισα,
που τους άντρες σαν τα ζάρια
τους μπεγλέρισα...

(ας κάνω το σταυρό μου...)

18/11/09 22:07

Ανώνυμος είπε...

ριξτε εαν θελετε μια ματια σε αυτη τη συλλογη κομπολογιων...
http://efosjewelry.com/v-web/gallery/Museum-quality-collection

19/11/09 02:23

gpointofview είπε...

Ανώνυμε φίλε, πολύ ωραία η συλλογή από οπτικής πλευράς, καλογιαλισμένες χαντρούλες, φουντίτσες τόσα πολλα σχέδια και χρώματα.
Αλλά με τόσο λούστρο δύσκολα θα μετρούν καϋμούς...

19/11/09 08:00

ΦΟΡΑΔΑ ΣΤ΄ ΑΛΩΝΙ είπε...

To σιχαίνομαι αυτό το τραγούδι....
:)

19/11/09 09:55

Ανώνυμος είπε...

Δεν σε αδικω γιατι προφανως οι γνωσεις σου σε σχεση με το κομπολοι ειναι απο περιορισμενες εως ανυπαρκτες.Δυο τρια "πραγματακια"πολυ συντομα...
1.Τα πιο πολλα απο τα κομπολογια που ειδες ειναι πολυτιμα αποκτηματα που συγκεντρωθηκαν με πολυ κοπο και ψαξιμο στην ελλαδα και το εξωτερικο.Ολα κουβαλαν την ιστορια τους και την ενεργεια των ανθρωπων που τα κρατησαν στα χερια τους για πολλες δεκαετιες και για μερικα απ'αυτα πανω απο αιωνα.
2.Ειναι καλογυαλισμενα για τον απλουστατο λογο οτι το γνησιο κεχριμπαρι που ειναι σε επαφη για πολλα χρονια με το ανθρωπινο χερι αποκταει αυτο το καταπληκτικο λουστρο που βλεπεις στις φωτογραφιες.
3.Οι χαντρουλες που βλεπεις με την ονομασια kachraman στοιχιζουν στην ελληνικη αγορα απο 25-60 ευρω το γραμμαριο και ειναι συλλεκτικες και σπανιες
αυτα τα ολιγα και να εισαι σιγουρος οτι ολα αυτα τα πολιτιμα κομπολογια εχουν μετρησει χιλιαδες καημους πριν μας κανουν τη τιμη να τα κριτικαρουμε...
Νικος Ζωχιος
Συλλεκτης κομπολογιων

19/11/09 22:25

gpointofview είπε...

Ούτε εγώ σε αδικώ γιατί άλλο το συλλέγω-πουλάω κομπολόγια και άλλο το ψάχνω την φιλοσοφία του και παίζω το μπεγλέρι μου που το γουστάρω για την αφή και τον ήχο του και δεν με απασχολεί πόσα ευρά κάνει εκάστη χάνδρα ή αν πριν από μένα το έπαιζε ο Σερίφ Νασέρ Μπεν Γκαμίλ (φαντάζομαι θάχεις και σχετικό χαρτί που θα το επιβεβαιώνει)
Φίλε, άλλο η χρήση κι άλλο η διακόσμηση στο τραπεζάκι του σαλονιού, εξ άλλου το ακριβό δεν τραγουδήθηκε ποτέ όπως το "φτωχό κομπολογάκι μου, εσύ ήσουν το μεράκι μου"

Το καλογυαλισμένες αναφερότανε κυρίως στις κοκκάλινες αλλά και στις κοραλλένιες ή μήπως γυαλίζουν και αυτές από την χρήση ;

Τέλος έχεις δίκιο σ' ένα σημείο , οι γνώσεις μου για τα κομπολόγια της συλλογής σου είναι λίγες έως ανύπαρκτες και είναι φυσιολογικό διότι τέτοια μπιχλιμπίδια μου είναι εντελώς αδιάφορα.

Τζι Πόντιος

Παίκτης μπεγλερίου

19/11/09 23:28

Ανώνυμος είπε...

Συμφωνα με αυτα που γραφεις
1.οποιος συλλεγει κομπολογια πρεπει να πεφτει στα ταρταρα γιατι εχει περισσοτερα απο ενα(μπιχλιμπιδια)

2.Μαγκας ειναι αυτος παιζει ενα μπεγλερι περιπτερου φθηνο..."το γουστάρω για την αφή και τον ήχο του και δεν με απασχολεί πόσα ευρά κάνει εκάστη χάνδρα ή αν πριν από μένα το έπαιζε ο Σερίφ Νασέρ Μπεν Γκαμίλ"

3,Το εμπειρο ματι σου επεσε μονο στα κοραλλενια κομπολογια που γυαλιζουν..προφανως δεν εχεις ιδεα τι θα πει κεχριμπαρι,αφη,ζεστο υλικο και ενεργεια..
Για σενα ειναι αρκετο να παιζεις ενα φτηνο..μπεγλερι...
και ποιος σου ειπε ρε φιλε οτι εγω τα εχω στο τραπεζακι του σαλονιου,και οτι μονο εσυ εχεις το προνομιο να παιζεις χανδρες? και να εισαι μαγκας?

Αν και συναδελφοι εκπαιδευτικοι(απ οτι βλεπω στο προφιλ σου)ΜΑΣ ΧΩΡΙΖΕΙ ΧΑΟΣ

Σβηνω το blog σου απο τους σελιδοδεικτες μου...απαντησεις δεν απαντησεις δε θα το μαθω ποτε και ουτε με αφορα.Πολυ κακως που εκανα paste τη συλλογη μου σε αυτη τη σελιδα!

20/11/09 00:11

gpointofview είπε...

Κατ΄αρχήν σ' αυτό το μπλογκ δεν δημοσιεύονται ΜΟΝΟΝ τα υβριστικά σχόλια και όχι τα σχόλια των διαφωνούντων.
Επίσης σ' αυτό το μπλογκ υπάρχουν κάποιοι κανόνες δημοσιευμένοι από πολύ καιρό στο : http://gpointsbreeze.blogspot.com/2008/03/blog-post_24.html
από τους οποίους υπενθυμίζω το : Τι δεν είναι το gpointsbreeze ;

Δεν είναι χώρος που προωθεί έμμεσα ή άμεσα διαφημίσεις.
Δεν είναι χώρος που θα σας προωθήσει σε άλλα μπλογκς.
Δεν είναι χώρος όπου ανταλλάσσουν γνωστοί τις κουτσομπολίστικες καθημερινές καλημέρες τους.
Οπως διαπιστώνεις δεν υπάρχει σύνδεσμος ούτε των καλύτερων ιντερνετικών φίλων μου.
Εξυπακούεται ότι δεν επιδιώκω την προβολή του μπλογκ μου μέσω γνωστών φιλοφρονήσεων, εγώ δεν σου ζήτησα να το βάλεις στους σελιδοδείκτες σου.
Οσον αφορά την προσωπική μου επιλογή στα μπεγλέρια και όχι στα πολυτελή κομπολόγια δεν νομίζω ότι σου πέφτει λόγος, δεν είναι θέμα "μαγκιάς" όπως αναφέρεις.
Επίσης σαν εκπαιδευτικός - όπως δηλώνεις- καλό θα ήταν :
1ον να διαβάζες πιο προσεκτικά το κείμενό μου περί "ζέστης" των υλικών.
2ον περί της "ενέργειας" που βγάζουν τα σπάνια κομπολόγια που έπαιζαν προσωπικότητες και συλλέγεις, νομίζω ότι η παραψυχολογία δεν πρέπει να έχει και πολύ σχέση με την σχολική εκπαίδευση
και 3ον η ανάρτησή μου αφορά το θρησκευτικό και γλωσσολογικό υπόβαθρο του μπεγλεριού και του κομπολογιού, πεδία εντελώς διαφορετικά από κάποια εξειδικευμένη συλλογή όπως η δική σου,{ η οποία μπορεί να είναι άριστη πλην όμως προσωπικά δεν με ενδιαφέρει καθόλου}, συνεπώς η παρέμβασή σου δεν είχε άλλο λόγο ύπαρξης πλην της γνωστοποίησης του μπλογκ σου.

Μιά αναδημοσίευση, Δωδεκ - α- θεες Συγγένειες

Friday, October 31, 2008

Δωδεκ - α- θεες Συγγένειες

(και γλωσσικές συγγένειες)
 
Θυμάστε τον συγκριτικό και τον υπερθετικό βαθμό των επιθέτων ;

Δευς, δεύτερος, δεύτατος

όπως θα λέγαμε πρώτος, δεύτερος, τελευταίος

Αλλά

Δευς από το δεύομαι (δέομαι), ελλείπω, έχω ανάγκη, είμαι κατώτερος κάποιου. Φανερή η ανάγκη να επακολουθήσει κάτι, ο δεύτερος -όχι με την αριθμητική έννοια, αλλά - αυτός που ακολουθεί, όπως αποδίδεται σε όλες τις λατινογενείς γλώσσες ο δεύτερος, second-

Μοιάζει να είναι η περιγραφή μιάς γέννας, ενός καρπίσματος φυτού με τον πρώτο καρπό να μην είναι όλο το προϊόν αλλά ίσως μόνο η καλύτερη μορφή του, ακολουθεί το δεύτερο κάρπισμα που υπολείπεται λίγο του πρώτου, το τρίτο του δευτερου κ.λ.π.

λατινικά το δευς έγινε... deus

άλλη εκδοχή του, το θευς ή συνηθέστερον θεός από το θέω (τρέχω) ή θεύω ή σεύω ή σείω (θέτω σε ταχεία κίνηση, σεισμός)

Συνηθέστερος τύπος και επικρατήσας το Ζευς.

Κατά την άποψη μου από το ζευς έχουμε το ρήμα ζευγνυμι η ζεύγω, σαν αποτέλεσμα της ένωσης του Δία με την Ηρα, ενώ αρχικά ο αρσενικός θεός των ελληνικών φύλων είχε υποταχθεί στην θεά των αυτόχθονων, σύμφωνα με τον μύθο του Ζαγρέα και της Ρέας.

Δηλαδή ήρθε σαν δευς και έγινε ζευς

Ακόμη το Δευς είναι ο βοιωτικός τύπος του Ζευς και οι Βοιωτοί εθεωρούντο "χωριάτες" αντίθετα με τους κατοίκους της Εύβοιας (καλή ζωή). Στην Εύβοια φυσικά τοποθετείται η γένηση της Ηρας, θεάς που προυπήρχε του ερχομού του Δία  και όπως οι πιό παλιοί κάτοικοι ενός τόπου το παίζουν αριστοκράτες  στους νεοφερμένους, έτσι και οι κάτοικοι των περιοχών ακολούθησαν τις "ταξικές" διακρίσεις τους.

Posted by gpointofview at 10:17 AM

Σούκα ντούκα

Στην ινδική μυθολογία ο κύκλος του χρόνου διαιρείται σε έξη εποχές που δεν έχουν όλες την ίδια χρονική διάρκεια. Εμείς - υποτίθεται - ότι τώρα ζούμε στο πέρασμα από την μια εποχή σε μια άλλη. Οι μισές εποχές, οι συμβολιζόμενες στο πάνω μέρος του κύκλου, χαρακτηρίζονται σούκα και οι υπόλοιπες σαν ντούκα.
Εχουμε :

άτι σούκα ρούπα
σούκα ρούπα
σούκα ντούκα ρούπα

και συμμετρικά στο κάτω μέρος

ντούκα σούκα ρούπα
ντούκα ρούπα
άτι ντούκα ρούπα

όπου το άτι είναι ενισχυτικό, σούκα το καλό, ντούκα το κακό και ρούπα η εποχή.

Στo ψάξιμο μπορείτε να βρείτε πολλές ερμηνείες γιά το σούκα ντούκα με κυριότερη την ινδονησιακή εκδοχή του σαν το μοίρασμα των ευτυχισμένων στιγμών με τα άλλα μέλη της ομάδας αλλά και το μοίρασμα των δυστυχισμένων στιγμών.
Compassion and solidarity είναι η συνηθέστερη ερμηνεία που θα βρείτε.
Είναι όμως λογικό να υποθέσει κάποιος ότι τα σου και ντου είναι δυό αντίθετοι χαρακτηρισμοί που συνοδεύουν το "κα", σαν να λέμε καλό πράγμα, κακό πράγμα.

Στα σανσκριτικά το su όντως έχει την έννοια του καλού και από εκεί πέρασε και στην ελληνική γλώσσα είτε σαν ύψιλον με δασεία όπως στην λέξη υγιής {su gius = καλός βίος και ακόμα su + περί (καλό + μεγάλο) = υπέρ, super στις λατινογενείς κ.λ.π.} είτε σαν "ευ" {ευτυχία, ευμορφος κ.λ.π.}. Ομοίως το επίθετον εύς-εήος γιά τον καλόν και αγαθόν και η γενική πληθυντικού του ουδετέρου γένους του επιθέτου στην γνωστή φράση "θεοί δοτήρες εάων".


Προφανώς από το "du" προήλθε το μόριον "δυσ" (δυσκολία, δυστυχία κ.λ.π.)  
Πιθανή και εδώ η σχέση με την Δύση του Ηλιου και το ρήμα δύω σαν μια "δυσκολία" που αντιμετώπιζε καθημερινά ο ήλιος...



Χαιρετώ σας

Ο Αγιος Γεώργιος, ο μεγαλομάρτυς και άλλοι τινές

Ο Αγιος Γεώργιος, λόγω της ελληνικής καταγωγής του ονόματός του είναι ουσιαστικά "συνώνυμος" του άλλου μεγαλομάρτυρος με το επίσης ελληνικό όνομα, του Αγίου Δημητρίου. Στην ελληνική γλώσσα η κατάληξη -ιος δείχνει την καταγωγή ή και τον βοηθό κάποιου επαγγελματία.
Γεώργιος, ο παρά τον γεωργόν, ο βοηθός του
Δημήτριος, ο παρά την Δήμητραν, την θεάν της γεωργιας, ο βοηθός του γεωργού.
Σοφά ή τυχαία οι ημέρες που τιμάται η μνήμη των απέχουν περίπου ένα εξάμηνο, μισό έτος.
Μου είχε κάνει μεγάλη εντύπωση όταν υπηρετούσα κάπου στην Στερεά Ελλάδα, σε μερικά χωριά τα ονόματα που συναντούσες ήταν σχεδόν αποκλειστικά Θύμιος και Ηλίας με αποτέλεσμα αυτά τα χωριά να ξεφαντώνουν δυό φορές τον χρόνο, κάθε έξη μήνες ακριβώς.
Οταν το Πάσχα πέφτει μετά τις 23 Απρίλη η γιορτή του Αγίου Γεωργίου μεταφέρεται την Δευτέρα του Πάσχα και ουσιαστικά...ξεχνιέται, αυτό έχει σαν αποτέλεσμα οι Γιώργηδες και οι Γεωργίες να μη γιορτάζουν κάθε χρόνο, τόχουν λίγο απωθημένο άπως οι Βασίληδες και οι Βασιλικούλες που τους τρώει η πρωτοχρονιά την "δόξα"

Παραλλαγές του ονόματος υπάρχουν πολλές

Γιώργος, Γιωργής, Γόγος, Τζώρτζης, Τζωρτζής στα ελληνικά
Γκόγκο στα βλάχικα
Τζι στα...μάγκικα
Τζιόρτζιο, Τζιορτζίνο,Τζίνο στα ιταλικά (όπως λέμε τζίνα λολομπρίτζιτα)
Ζορζ, ζορζέτος, ζέτος στα γαλλικά (όπως λέμε ζέτα αποστόλου)
Χόρχε, χορχίτο, χίτο στα ισπανικά
χόργκε στα σουνταμερικάνικα
Γκεόργκ και Γκεόργκι στα γερμανικά και στα σλάβικα


Γνωστοί Γιώργηδες

γιά καλό γιά κακό
------------------------------------------------

Παπαστεφάνου Νταλάρας {το χρώσταγα στον "συνονόματο" Πανούση}
Σεφέρης Παπαδόπουλος
Κούδας Μπατατούδης
Παπανδρέου(γέρος) Παπανδρέου (νέος)
Τζι Τζι


Πάσα προσθήκη (αιτιολογημένη) γίνεται δεκτή

Ενστάσεις επί του ανηρτημένου καταλόγου καλών-κακών εξετάζονται μετά την καταβολή του σχετικού παράβολου (100 ευρώ)

Κάποιες διαφορές...

.

Αλλ' ου πως άμα πάντα θεοί δόσαν ανθρώποισιν
Ιλ. ραψ. Δ
αλλά δεν δίνουν στους θνητούς οι αθάνατοι όλα αντάμα
μτφρ. Ιακ. Πολυλά


Μ΄αρέσει ο τρόπος που οι αρχαίοι έβλεπαν τους θεούς. Οπως τα παιδιά βλέπουν τους μεγάλους, αλλά πιό σοφά. Τα παιδιά νομίζουν πως επειδή οι μεγάλοι ξέρουν περισσότερα τα ξέρουν όλα.
Οι αρχαίοι τόχαν ξεπεράσει αυτό, είχανε βάλει και στους "θεούς" τα όριά τους. Δεν ζητάγανε θαύματα από την Αθηνά, κουνούσαν και τα χεράκια τους, μιά βοήθεια ζητάγανε όπως τα παιδάκια σαν κτίζουν στην άμμο σπιτάκια. Η θρησκεία τους, βοηθούσε στο να διατηρουν μιά αγνότητα στην ψυχή, να βλέπουν το περιορισμένο των δυνατοτήτων τους και να αποφεύγουν την αλαζονεία. "Τι παραπάνω θέλεις πατέρα δύο ολυμπιονικών ; Δεν θ' ανέβεις στον Ολυμπο"
Θεωρούσαν τους εαυτούς τους παιδάκια και σοφά δεχότουσαν πως δεν είναι σωστό να τα έχουν όλα, σαν τα παιδάκια θάτρωγαν όλα τα γλυκά σε μία μέρα, θα βαρυστομάχιαζαν.
Είχε μιά ωριμότητα μέσα στην αθωότητα αυτή η θρησκεία.
Και τους αποκαλούσαν αθάνατους όχι γιατί δεν θα πεθάνουν αλλά γιατί υπερκάλυπταν τα ανθρώπινα όρια ζωής.
Αργότερα φάνηκε η νέα εκδοχή της θρησκείας του Αβραάμ. Μετά τον περιούσιο λαό (κληρονομικό δίκαιο) επεκτάθηκε και τους υπόλοιπους λαούς μέσω της "πίστεως", διαβατήριο γιά κάθε επιτυχία και σκοπό. Η παιδική αθωότητα εξαφανίστηκε, υπήρχε στόχος τώρα η μετά θάνατον ζωή (σκεφτείτε καλά την έκφραση, είναι η αποκορύφωση του παραλογισμού) και όχι η ανάμνησή της όπως στους αρχαίους. Η ανθρωπότητα "ωρίμασε", χάθηκε η αθωότητα, τώρα πιά υπάρχει σκοπός, ποιό παιδάκι βάζει σκοπούς ;
Τώρα έχουμε μιά " αθωότητα" μέσα στην "ωριμότητα".
Φιλοσοφικά η διαφορά των θρησκειών αντιστοιχεί στην διαφορά μεταξύ Φύσης {εκ του φύω} και Γένεσης {εκ του γί(γ)νομαι}. Εντελώς συμπτωματικά στα ελληνικά η λατινογενής λέξη Nature {εκ του nato = γίνομαι} αποδίδεται σαν "Φύσις" και επίσης εντελώς συμπτωματικά στα αγγλικά π.χ. η λέξη "Physis" έχει εξαφανισθεί, μείνανε μόνο τα παράγωγά της physic, physical, physics κ.λ.π. με σημασίες κάπως πιό μακριά από την αρχική έννοια.
Δεν είναι τυχαίο που σ' αυτά τα χώματα η νέα θρησκεία πάλαιψε χίλια χρόνια να επιβληθεί, ούτε ότι έβαλε τόσο νερό στο κρασί της ώστε να γίνει "αγνώριστη" από τους "συγγενείς" της.
Και φυσικά η νέα θρησκεία δίνει ταυτόχρονα όλα τα εφόδια στους "πιστούς"( η "πίστις" τα πάντα καταφέρνει), ίσως γιατί δεν είναι αθάνατη.

Περί έρωτος και...ούφο

.

Κάθε άνοιξη φουντώνουν οι συζητήσεις περί έρωτος, χιλιάδες απόψεις και γνώμες διατυπώνονται για το τι είναι έρωτας, καθένας με τις εμπειρίες του εξ ιδίων κρίνει
Οι μόνοι που δεν ασχολούνται είναι οι...ερωτευμένοι, δεν έχουν καιρό για υπαρξιακές και φιλολογικές συζητήσεις, ζουν την χρυσή εποχή τους.
Κατά την γνώμη μου ο έρωτας δεν είναι μετρήσιμος. Σίγουρα ο ερωτευμένος τρομάζει από τον ίδιο του τον εαυτό, τον οποίον ανακαλύπτει διαφορετικό από αυτό που νόμιζε. Προχωρόντας λοιπόν κάποια βήματα στο άγνωστο νομίζει ότι αυτό είναι ο έρωτας. Αν αργότερα έχει την τύχη να ερωτευθεί πιό πολύ, βλέπει ότι την πρώτη φορά δεν ήταν καν «ερωτευμένος» και ούτω καθ’ εξής. Και φυσικά κάποιος που δεν έχει φτάσει σε πιό ψηλό επίπεδο δεν μπορεί καν να διανοηθεί ότι υπάρχει. Ακουγα κάποτε μιά ηλικιωμένη να λέει ότι τον ερωτευμένο δεν τον κρατάς ούτε με αλυσσίδες μακριά από το ταίρι του. Τότε δεν την πίστευα, τώρα το ξέρω, αν αλυσσίδες λέμε οποιονδήποτε οικογενειακό, κοινωνικό ή επαγγελματικό δεσμό ή τεχνικές δυσχέρειες.
Δεν αντέχω εδώ να μην κάνω την σύγκριση με τα ούφο, κανένας ουσιαστικά δεν τα πιστεύει αν δεν τα δεί. Στην προσωπική μου εμπειρία είχα την τύχη να ασχολούνται τρεις μέρες οι εφημερίδες -είχε σημειωθεί και πτώση αντικειμένων στην Λαμία- οπότε αν είχα παράκρουση ήταν τουλάχιστον ομαδική- όχι τοπική, εγώ ήμουνα 100 χιλιόμετρα μακριά από την Λαμία.
Και τι έγινε μετά ;
Οτι και με τα ούφο, εξακολουθώ να ζω την ζωή μου μιά που διαπίστωσα μετά το σοκ των πρώτων ημερών ότι η ύπαρξή τους ουδόλως την επηρεάζει. Απλά τα ούφο δεν μπορώ (ή δεν ξέρω που) να τα ξαναβρώ ενώ τη γυναίκα που είχα ερωτευθεί μπορώ να την ψάξω αν θέλω. Αυτή την νοσταλγία των υπέροχων στιγμών μερικοί την θεωρούν πόνο, νομίζω ότι το βλέπουν κοντόφθαλμα, άπληστα και παιδικά, όλα τελειώνουν κάποτε.
Ισως και εγωϊστικά διότι ο έρωτας είναι μόνο αμοιβαίος, μοιραία κάποιος θα αποχωρήσει πρώτος οπότε τελειώνει αυτόματα και γιά τους δύο, όπως αυτόματα γενιέται Η μονόπλευρη επιθυμια δεν έχει σχέση με τον έρωτα, δεν πρέπει να συγχέεται μ’ αυτόν.
Ομοίως μερικοί κυνηγάνε την επανεμφάνιση των ούφο...

Ερωέω δηλαδή ρέω με ορμή είναι το αντίστοιχο ρήμα, όμως έχει και την (σοφή) έννοια του αποχωρώ, ακριβώς όπως κάνουν τα νερά.
Ερωή η αντίστοιχη θηλυκή λέξη, κάποτε σχεδόν όλες οι λέξεις είχαν τύπο και στα δύο γένη. Σημαίνει ορμή, σφοδρή επιθυμία αλλά και αποχώρηση, παύση
Ερος και έρως στην αρσενική και επικρατήσασα μορφή, κατά πολλούς συγγενής και η λέξη ήρως, λογικό σίγουρα μια που ο/η ερωτευμένος/η είναι ικανός/η γιά «ηρωϊκές» πράξεις.
Και λίγος Ηρόδοτος : «Ερος ος κάλλιστος εν αθανάτοισι θεοίσι»

Αρης

Ιλιάδα, ραψωδία Ε


μή τί μοι αλλοπρόσαλλε παρεζόμενος μινύριζε.

έχθιστος δέ μοί εσσι θεών οί Ολυμπον έχουσιν ...

... ει δέ τευ εξ άλλου γε θεών γένευ αΐδηλος
καί κεν δή πάλαι ήσθα ενέρτερος Ουρανιώνων

Μη μου κάθεσαι εδώ και μου κλαψουρίζεις, άστατε
Απ’ όλους τους θεούς στον Ολυμπο μου είσαι ο πιό μισητός...

Κι’ αν άλλος από μένα θεός σ’ είχε γεννήσει, κακός όπως είσαι
Από καιρό θα σ’ είχα διώξει μακράν των ουρανίων

(μετάφραση Ιακ.Πολυλά)

Λόγια του Δία στο τραυματισμένο -από τον θνητό Διομήδη- παιδί του, Αρη...
Αρης, όπως αρά , η κατάρα
Κακώς θεωρούμενος σαν θεός του πολέμου, μάλλον θεός της άνοιας ήταν γιατί όπως λέει ο Τσιφόρος ο πόλεμος στηρίζεται στο πιό δυνατό βάθρο στο Συμπαν, την ομαδική ανθρώπινη κουταμάρα.
Εξ άλλου σχεδόν όποτε μάχεται δεν τα καταφέρνει, η Αθηνά τον γκρεμίζει με μιά πέτρα, οι Γίγαντες τον αιχμαλωτίζουν και τον βάζουν φυλακή γιά δεκατρείς μήνες, ο Ηρακλής του σκοτώνει τους γιούς χωρίς να πάθει τίποτε.
Στο δικαστήριο, εκεί στον βράχο της Ακρόπολης που αργότερα τον είπανε Αρειο Πάγο, χάνει την δικαστική μάχη από τον Ποσειδώνα και γίνεται δούλος του γιά κάποιο διάστημα.
Ακόμη και στο εθνικό σπορ των θεών, τις πάσης φύσεως ερωτικές παρασπονδίες είναι ο μόνος που πιάνεται στα πράσσα από τον Ηφαιστο, στο αόρατο συρμάτινο δίχτυ μαζί με την Αφροδίτη και ρεζιλεύεται.

Οι οπαδοί της Διαφυσικής θεωρίας εύκολα κατανοούν ότι κατά τον εμφύλιο πόλεμο η επιλογή του ψευδωνύμου «Αρης» στον αρχηγό των αριστερών δυνάμεων ήταν καταδικαστική γιά την τύχη τους.
Ακόμη είναι ένα όνομα που δεν ταιριάζει σε παπάδες λόγω ηχητικών συνειρμών

Ο Ομηρος και η δύναμη των λέξεων

. .................... Κι' όμως δεν είναι η breeze μου αλλά ένας βραβευθείς Norwegian Forest

.

Σχετικό και το άρθρο μου Λέγω-εκλέγω της 9/9/07

.

Ο Ομηρος εδίδαξε
της ποίησης την τέχνη
πως την αλήθεια να μιλάς
πως πολεμούν τα έθνη

σχεδόν γι’ ανύπαρκτους σκοπούς
που θάνατο προσφέρουν
πως όλοι, φίλοι και εχθροί
ελάχιστα διαφέρουν,

υμνούσανε οι Αχαιοί
καθένας τους τον άλλο
μα εις τον Εκτορα μπροστά
φόβον είχαν μεγάλο

και περιμέναν λύτρωση,
να βγει να πολεμήσει
αυτός, που στο διαγούμισμα
τον είχαν αδικήσει,

πως ο Αχιλλέας που πολλοί
τον είχαν γιά θεό
σαν κοριτσάκι έκλαιγε
μπροστά στον ποταμό

σαν το ποτάμι εφούσκωσε
κι’ όρμησε να τον πνίξει
στης ξυπασιάς του το γκρεμό
ήθελε να τον ρίξει,

πως όταν κάνεις πόλεμο
μετά από χρόνια δέκα
η Ελένη που επιθυμείς
θά’ναι γριά γυναίκα

και ότι πίσω άφησες
να πας να πολεμήσεις
σε μαύρο χάλι θα το βρεις
αν κάποτε γυρίσεις.

Μείνε λοιπόν στον τόπο σου
καλά προσγειωμένος
τη φύση γύρω θαύμασε
και μάθε ο καϋμένος

ότι παλεύει μέσα σου
στοιχειό είναι της φύσης
αν έχεις βλέμμα καθαρό
θα το αναγνωρίσεις

εις την ορμή του λιονταριού
στης θάλασσας την δίνη
στον θόρυβο του κεραυνού
ή στων πουλιών τα σμήνη.

Με τέτοια περιέγραψε
πληθώρα αισθημάτων
ο δημιουργός του πρότυπου
όλων των ποιημάτων,

με λέξεις όπου κουβαλούν
στο θέμα τους εικόνες
που μείναν αναλλοίωτες
στου χρόνου τους αιώνες.

Οι λέξεις από μόνες τους
κανένα δεν πληγώνουν
δεν γδύνεσαι γιά να τις βρείς
ούτε στιλέττα χώνουν

δεν κρύβονται μεσ’ στις ρωγμές
δεν έχουν φλούδι άλλο
το αρχικό τους νόημα
συνήθως είν’ μεγάλο

στης γης το στριφογύρισμα
το θέμα παραμένει
σ’ όλους τους τύπους και μορφές
κοινή συνισταμένη

τους συνειρμούς που προκαλεί
εάν καλά γνωρίζεις
ποιά είν’ η απόχρωση
αμέσως ξεχωρίζεις

Η γνώση του σε οδηγεί
εις τις σωστές τις λέξεις
αν έχεις τρύπα και οπή
ποιά πρέπει να διαλέξεις

οπή ειν’ από μόνο του
να υπάρχει ένα κενό
και τρύπα η κατασκευή
κενού στο υλικό

γιατί η οπή σε προκαλεί
μέσα της να κοιτάξεις
θα βρείς το ρήμα το ορώ
στο θέμα της αν ψάξεις

ενώ η τρύπα φιάχνεται
από το ρήμα τρύχω
ταλαιπωρώ, εξασθενώ,
(σήμερα κατατρύχω)

κι’ όποιος το θέμα αγνοεί
κι’ αλλού αλήθειες ψάχνει
ψαρεύει σε θολά νερά
και κυνηγά στην πάχνη.

Εκ - λέγω (λέγω-ξελέγω)

"Λέξομαι εις ευνήν" Οδυσσ.(Ρ)

Η πρώτη σημασία του ρήματος λέγω ήταν αποκοιμίζω εαυτόν ή άλλους και πιθανόν ταυτόχρονα συλλέγω, διαλέγω. Η έννοια του λέγω*=ομιλώ είναι μεταγενέστερη.

Αρα έχουμε:

Εκ λέγω........... Ξεδιαλέγω
Εκ λέγω........... Ξυπνάω
Εκ λέγω........... Ξελέω
με το νόημα του "εκ" να αποδίδεται με "ξε" στην νεοελληνική.

Πράγματι όλα αυτά υπάρχουν στην εκλογική διαδικασία:

Ο πολιτικός λέγει (λέει, υπόσχεται)
Ο πολιτικός λέγει (αποκοιμίζει τον λαό)

Ο λαός εκλέγει (ξεδιαλέγει)

Ο πολιτικός εκλέγει (ξυπνάει ο ίδιος)
Ο πολιτικός εκλέγει (ξελέει)


* Περισσότερα ετυμολογικά γιά το λέγω στο άρθρο του gpoint ¨Λαλείν άριστος, αδυνατώτατος λέγειν" στο www.logokipos.gr

Μεταγενέστερη προσθήκη

Ακολουθεί το άρθρο λόγω απόσυρσης του τότε λογόκηπου


Με αφορμή το ρήμα λέγω που περιέχεται στο εκλέγω, μιά εξερεύνηση στα "μυστήρια" της γλώσσας

Φανερά υπάρχει διαφορά μεταξύ του λαλώ και του λέγω. Η φράση "είπα(*) και ελάλησα" δεν περιέχει πλεονασμό. Η λαϊκή σοφία έχει αποδώσει τελικά το λαλώ στους πετεινούς με το μικρό κεφάλι, συνειρμικά στους έχοντες λίγο μυαλό.
(*)είπον αόριστος β του άχρηστου "έπω" με ψιλή, έπω με δασεία (παρατατικός είπον, αόριστος έσπον) διέπω, περιέπω.
Αλλά τι γίνεται με το λέγω ;
Ας ξεκινήσουμε ανάποδα. Από τον 5ο-4ο αιώνα π.Χ. το λέγω έχει κυρίως τη σημερινή του έννοια : ομιλώ, εκθέτω διά λόγων. "εφη λέγων" (Ηρ.) και "ουδέν λέγεις" (Αρστφ).
Εχουμε ακόμη την έννοια του μετράω-λογαριάζω : "και μείζον, ος τις αντί της αυτού πάτρας φίλον νομίζει, ουδαμού λέγω" (Σφκλ)
υμνώ διά λόγων : θέλω λέγειν Ατρείδας, θέλω δε Κάδμον άδειν" (Ανκρ) και
εκφωνώ : "λέγε τοίνυν μοι το ψήφισμα τουτί λαβών" (Δμσθ)
Στον Ομηρο όμως το λέγω εχει :

Αφ' ενός μεν τη σημασία του συλλέγω- εκλέγω-διαλέγω- καταλέγω (μετρώ) όπως φαίνεται από τα αντίστοιχα αποσπάσματα :
"οστέα Πατρόκλοιο λέγωμεν" ( Ιλ.Ψ )
"δυώδεκα λέξατο κούρους" ( Ιλ. Φ )
"ει γαρ νυν λεγοίμεθα πάντες άριστοι" ( Ιλ. Ν )
"τι σε χρή ταύτα λέγεσθαι" ( Ιλ. Ν )

αφ' ετέρου δε τη σημασία του αποκοιμίζω, πλαγιάζω να κοιμηθώ, ησυχάζω, αναπαύομαι.
"εγώ μεν (ο Υπνος) έλεξα Διός νόον" ( Ιλ. Ξ )
"συ δ' αυτόθι λέξοιο" ( Ιλ. Ι )
"οθ' ηδέϊ λέξεται ύπνω" ( Ιλ. Δ ).

Υποστηρίζω ότι αυτή είναι η πρώτη έννοια του λέγω διότι απ' αυτήν παράγονται οι λέξεις λέχος, λέκτρον, λεχώ και λόχος, οι οποίες συνυπάρχουν σε διάφορες μορφές στα ομηρικά κείμενα, δεν εμφανίστηκαν αργότερα.
Λέχος και λέκτρον, κρεββάτι και συνεκδοχικά γάμος (συγκοίμηση ανδρόγυνου, σεξουαλική πράξη) εξ ου λεκτροχαρής, ο αγαπών το κρεββάτι (φιλήδονος).
Το αποτέλεσμα εννιά μήνες μετά λεχώ (λεχώνα, λεχούσα) γυναίκα που γέννησε και το ρήμα λοχεύω δηλαδή γεννώ ή γεννιέμαι ή ακόμα ξεγεννώ "τις λοχεύει σε ή μόνη μοχθείς τάδε" (Ευρ. ) και λόχος (γέννα) :"Αρτεμις δ' εκάταν γυναικών λόχους εφορεύειν" ( ΑΙσχ.).
Αλλά και στην Ιλιάδα εμφανίζονται οι ίδιες λέξεις :
"οθεν σφίσιν είχε λοχήσαι' ( Ιλ. Σ)
Εχουμε όμως επίσης ¨εκ λόχου αμπήδησεν" ( Ιλ. Δ ) και ακόμη στην Οδύσσεια ο Δούρειος ίππος αναφέρεται ως "κοίλος λόχος" ( Ιλ. Δ.)
Εδώ βέβαια η λέξις λόχος μπορεί να έχει διπλή έννοια, λόχος εκ του λοχάω-ώ (ενεδρεύω, ελλοχάω).
Μεταγενέστερα η λέξη λόχος σημαίνει τάγμα στρατιωτών, τάξεις πολιτών : "διήρηνται άπασαι αι πόλεις αι μεν κατά φυλάς (αθήναι), αι δε κατά μοίρας (σπάρτη), αι δε κατά λόχους (θήβαι)" ( Ξνφ.)

Φαίνεται φυσικό η κοιλιά του Δούρειου ίππου να "γέννησε" την ενέδρα και σίγουρο ότι η έννοια της ενέδρας πέρασε στούς ενεδρεύοντες που ονομάσθηκαν λόχος (περίπου 100 άνδρες).
Γιά το πως το λέγω=αποκοιμίζω (εαυτόν ή άλλους) έφτασε να σημαίνει ομιλώ ο καθένας μπορεί να βρεί μιά λογική ανέλιξη.